Maharashtra Scholarship Exam 2025-26 | महाराष्ट्र शासनाने 2025-26 पासून 4 वी आणि 7 वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी शिष्यवृत्ती परीक्षा घेण्याचा निर्णय घेतला आहे. वार्षिक ₹5,000 आणि ₹7,500 इतकी शिष्यवृत्ती रक्कम मंजूर.
📰 4 वी आणि 7 वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी मोठी बातमी! महाराष्ट्र शिष्यवृत्ती परीक्षेचा मोठा बदल — शासनाचा नवा निर्णय जाहीर
🏫 विभाग: राज्य शिक्षण विभाग, महाराष्ट्र शासन
📘 विषय: Maharashtra Scholarship Exam 2025-26
🎯 मुख्य निर्णय: चौथी आणि सातवीसाठी शिष्यवृत्ती परीक्षा अनिवार्य
महाराष्ट्र शासनाने शालेय शिक्षण विभागामार्फत मोठा निर्णय घेतला आहे — 2025-26 शैक्षणिक वर्षापासून शिष्यवृत्ती परीक्षा आता इयत्ता चौथी आणि सातवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी घेण्यात येणार आहे.
याबाबतचा अधिकृत शासन निर्णय (GR) नुकताच जाहीर झाला असून, राज्यातील लाखो विद्यार्थ्यांना याचा थेट फायदा होणार आहे.
🏆 नवीन पद्धतीनुसार परीक्षा रचना
- पूर्वी इयत्ता पाचवी व आठवीसाठी घेतली जाणारी शिष्यवृत्ती परीक्षा आता इयत्ता चौथी व सातवीसाठी घेण्यात येईल.
- अंमलबजावणी: शैक्षणिक वर्ष 2025-26 पासून.
- परीक्षा दिनांक: एप्रिल किंवा मे महिन्यातील कोणत्याही रविवारी परीक्षा होईल.
- पाचवी व आठवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी अंतिम परीक्षा फेब्रुवारी 2026 मध्ये घेण्यात येईल.
💰 शिष्यवृत्ती रक्कम व संख्यात्मक तपशील
इयत्ता चौथी
- वार्षिक शिष्यवृत्ती रक्कम : ₹5,000
- मासिक रक्कम : ₹500
- एकूण शिष्यवृत्ती संच : ₹16,693
इयत्ता सातवी
- वार्षिक शिष्यवृत्ती रक्कम : 7500
- मासिक रक्कम : 750
- एकूण शिष्यवृत्ती संच : ₹16,588
शासनाने जाहीर केल्यानुसार, प्रत्येक शिष्यवृत्तीचा कालावधी तीन वर्षांचा असेल.
🧾 परीक्षेची नवी नावे
जुने नाव: प्राथमिक शिष्यवृत्ती (5 वी स्तर) / उच्च प्राथमिक शिष्यवृत्ती (8 वी स्तर)
नवे नाव: प्राथमिक शिष्यवृत्ती परीक्षा (4 थी स्तर) | उच्च प्राथमिक शिष्यवृत्ती परीक्षा (7 वी स्तर)
🎓 परीक्षेचे उद्दिष्ट आणि पार्श्वभूमी
1954-55 पासून राज्यात शिष्यवृत्ती परीक्षा सुरू आहे. ग्रामीण व शहरी भागातील हुशार आणि होतकरू विद्यार्थ्यांना आर्थिक सहाय्य व प्रोत्साहन देणे हा या परीक्षेचा प्रमुख उद्देश आहे.
2015 मध्ये ती परीक्षा पाचवी व आठवीसाठी निश्चित करण्यात आली होती. मात्र, विद्यार्थ्यांची घटती संख्या आणि प्राथमिक शिक्षणातील सुधारणा लक्षात घेऊन शासनाने ती पुन्हा चौथी व सातवी स्तरावर नेण्याचा निर्णय घेतला आहे.
🧒 पात्रता आणि वयोमर्यादा
प्राथमिक शिष्यवृत्ती (4 वी) :
- कमाल वय (1 जून रोजी) : 10 वर्षे
- दिव्यांग विद्यार्थ्यांसाठी : 14 वर्षे
उच्च प्राथमिक शिष्यवृत्ती (7 वी) :
- कमाल वय (1 जून रोजी) : 13 वर्षे
- दिव्यांग विद्यार्थ्यांसाठी : 17 वर्षे
📍 ही परीक्षा महाराष्ट्रातील सर्व शासकीय, अनुदानित, विनाअनुदानित आणि कायम विनाअनुदानित शाळांतील विद्यार्थ्यांसाठी खुली असेल.
💵 शुल्क रचना
- बिगर मागास विद्यार्थी: ₹200
- मागासवर्गीय व दिव्यांग विद्यार्थी: ₹125
- शाळा नोंदणी शुल्क (प्रत्येक वर्षी): ₹200
🏫 विद्यानिकेतन प्रवेश व एकत्र परीक्षा प्रणाली
प्राथमिक शिष्यवृत्ती परीक्षा, शासकीय व आदिवासी विद्यानिकेतन प्रवेश परीक्षा आणि भटक्या व विमुक्त जमातींसाठीच्या परीक्षा पूर्वीप्रमाणेच एकत्र घेतल्या जाणार आहेत.
📢 शासनाचे मत
शासनाने स्पष्ट केले आहे की,
“या निर्णयामुळे ग्रामीण भागातील गुणवान विद्यार्थ्यांना प्रोत्साहन मिळेल आणि त्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीसाठी आर्थिक मदत उपलब्ध होईल.”
🔖 थोडक्यात
✅ चौथी व सातवीसाठी शिष्यवृत्ती परीक्षा अनिवार्य
✅ वार्षिक शिष्यवृत्ती ₹5,000 व ₹7,500
✅ परीक्षा एप्रिल-मे 2026 मध्ये
✅ वयोमर्यादा 10 व 13 वर्षे
✅ शासनमान्य सर्व शाळांतील विद्यार्थ्यांना पात्रता










