चीनला लॉजिस्टिक्समध्ये टक्कर देणार भारत! फडणवीसांनी सांगितलं वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअरचं महत्त्व आणि महाराष्ट्राला होणारे फायदे

**Meta Description:** देवेंद्र फडणवीस यांनी वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअरचे महत्त्व स्पष्ट केले. हा प्रकल्प भारताची मालवाहतूक खर्च कमी करून चीनशी स्पर्धा करण्यास कसा मदत करेल आणि महाराष्ट्रासाठी कसा फायदेशीर ठरेल, वाचा सविस्तर.

उत्तर भारत आणि पश्चिम भारताला जोडणारा वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअर (Western Dedicated Freight Corridor) हा भारताच्या विकासाच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार आहे. या प्रकल्पामुळे देशातील मालवाहतूक क्षेत्राचा चेहरामोहरा बदलणार असून, भविष्यात किफायतशीर मालवाहतुकीच्या क्षेत्रात भारत चीनला प्रभावीपणे टक्कर देऊ शकेल, असा विश्वास राज्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी नुकताच व्यक्त केला. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते या महत्त्वपूर्ण प्रकल्पाच्या लोकार्पणावेळी ते बोलत होते.

## वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअर: एक विकासाचा महामार्ग

हा १ लाख ३० हजार कोटी रुपयांचा महाप्रकल्प दादरी (उत्तर प्रदेश) ते जेएनपीटी (महाराष्ट्र) असा विस्तारलेला आहे. यामध्ये महाराष्ट्राचा १७८ किलोमीटरचा टप्पा असून, या माध्यमातून राज्यात तब्बल १० हजार कोटी रुपयांची गुंतवणूक येणार आहे. हा रेल्वेमार्ग महाराष्ट्र, गुजरात, राजस्थान, हरियाणा आणि उत्तर प्रदेश या पाच राज्यांतून १५०० किलोमीटरहून अधिक लांबीचा प्रवास करणार आहे, ज्यामुळे पश्चिम किनारा आणि विशेषतः जेएनपीटी बंदराचा लाभ संपूर्ण उत्तर भारताला मिळेल.

## ‘मिसिंग लिंक’ आणि इंजिनिअरिंगचा चमत्कार

वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअरमध्ये न्यू उंबरगाव ते जेएनपीटी ही एक महत्त्वाची ‘मिसिंग लिंक’ होती. हा परिसर अतिशय दलदलीचा आणि डोंगराळ असल्याने या टप्प्याचे काम आव्हानात्मक होते. पालघर, वसई, वैतरणा नदी आणि उल्हास नदीच्या खाडीसारख्या दलदलीच्या भागातून आणि डोंगरांमधून मार्ग काढण्यासाठी अनेक बोगदे, उड्डाणपूल आणि गर्डर तयार करावे लागले आहेत. विशेष म्हणजे, या मार्गावर डबलडेकर कंटेनरची वाहतूक शक्य होणार आहे, ज्यामुळे मालवाहतुकीची कार्यक्षमता प्रचंड वाढेल. कळंबोली येथील ११० मीटर लांब आणि दीड हजार टनाच्या गर्डरचे काम चालू रेल्वे वाहतूक खंडित न करता पूर्ण केले जात आहे, हे भारतीय अभियंत्यांच्या क्षमतेचे उत्तम उदाहरण आहे.

## भारताची लॉजिस्टिक क्रांती: चीनला टक्कर देण्याची तयारी

देवेंद्र फडणवीस यांनी अधोरेखित केले की, भारताला जागतिक सप्लाय चेनचा भाग व्हायचे असेल, तर लॉजिस्टिक ट्रान्सपोर्ट कॉस्ट (मालवाहतूक खर्च) कमी करणे आवश्यक आहे. २०१४ पूर्वी भारतात हा खर्च १४ टक्के होता, तर चीनमध्ये तो ७ टक्के होता. पंतप्रधान मोदींच्या नेतृत्वाखालील गेल्या १० वर्षांत तो १० टक्क्यांपर्यंत खाली आला आहे. वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअर पूर्ण क्षमतेने सुरू झाल्यावर हा खर्च ७ टक्क्यांपेक्षाही खाली येईल, ज्यामुळे भारत जागतिक सप्लाय चेन केंद्र म्हणून उदयास येईल आणि मोठ्या प्रमाणात रोजगार निर्माण होतील.

## महाराष्ट्राची सागरी शक्ती आणि भविष्य

सध्या देशातील ५५ टक्के कंटेनर ट्रॅफिक एकट्या उरणमधील जेएनपीटी बंदरातून होते. मोदी सरकारच्या काळात यामध्ये सातत्याने वाढ झाली आहे. २०२९-३० पर्यंत जेएनपीटी बंदर दशलक्ष TU पेक्षा अधिक क्षमता ओलांडेल. यासोबतच, नव्याने बांधण्यात येत असलेले वाढवण बंदर हे जेएनपीटीच्या तिप्पट मोठे असेल, ज्यामुळे महाराष्ट्र देशाची ‘मेरिटाईम पॉवर’ (सागरी शक्ती) म्हणून अधिक मजबूत होईल.

**निष्कर्ष:**
वेस्टर्न डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोअर हा केवळ एक रेल्वेमार्ग नसून, तो भारताच्या आर्थिक विकासाचा, लॉजिस्टिक क्रांतीचा आणि जागतिक व्यापारात चीनला टक्कर देण्याच्या महत्त्वाकांक्षेचा प्रतीक आहे. हा प्रकल्प भारताची कनेक्टिव्हिटी सुधारून, मालवाहतूक खर्च कमी करून आणि रोजगाराच्या संधी निर्माण करून देशाच्या प्रगतीला नवी दिशा देईल. महाराष्ट्रासाठीही हा प्रकल्प विकासाचे नवे दालन उघडणार आहे.