महाराष्ट्र राजकारणात महाविकास आघाडी सरकारचा उदय हा अनेक अर्थांनी अनपेक्षित आणि ऐतिहासिक होता. भाजप-शिवसेना युती तुटल्यानंतर, काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस यांच्यासोबत येत शिवसेनेने सत्ता स्थापन केली. उद्धव ठाकरे मुख्यमंत्री झाले आणि महाराष्ट्रात एक नवा राजकीय अध्याय सुरू झाला. मात्र, अडीच वर्षांतच हे सरकार कोसळले आणि त्याचे खापर आता शिवसेनेने थेट काँग्रेसवर फोडले आहे. शिवसेनेच्या (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे गट) वरिष्ठ नेत्यांनी असा गंभीर आरोप केला आहे की, काँग्रेसच्या एका विशिष्ट निर्णयामुळेच महाविकास आघाडी सरकार संकटात सापडले आणि अखेरीस कोसळले.
शिवसेनेच्या मते, काँग्रेसने घेतलेल्या एका महत्त्वपूर्ण निर्णयामुळे आघाडीतील अंतर्गत समन्वय बिघडला आणि विश्वासाचे वातावरण कमी झाले. हा निर्णय नेमका कोणता होता, याबाबत थेट स्पष्टोक्ती दिली नसली तरी, राजकीय वर्तुळात अनेक तर्कवितर्क लावले जात आहेत. काही निरीक्षकांच्या मते, स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका स्वतंत्रपणे लढण्याचा काँग्रेसचा आग्रह किंवा सरकारमधील काही प्रमुख धोरणात्मक निर्णयांमध्ये काँग्रेसने घेतलेली भूमिका यावर हा आरोप असू शकतो. काँग्रेसने आघाडीधर्म पाळण्याऐवजी स्वतःच्या राजकीय हिताला प्राधान्य दिल्याने शिवसेनेमध्ये नाराजी वाढली, असे शिवसेनेचे म्हणणे आहे.
महाविकास आघाडी सरकार तीन पक्षांचे असल्याने, प्रत्येक पक्षाला आपल्या विचारसरणीशी जुळवून घेणे आणि काही तडजोडी करणे अपेक्षित होते. मात्र, शिवसेनेने आता दावा केला आहे की, काँग्रेसने आपल्या मर्यादेपलीकडे जाऊन काही निर्णय घेतले, ज्यामुळे शिवसेनेच्या पारंपरिक मतांवर आणि त्यांच्या कार्यकर्त्यांच्या मनोबलावर नकारात्मक परिणाम झाला. यामुळे, शिवसेनेतच अंतर्गत धुसफूस वाढू लागली, जी पुढे एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील बंडखोरीचे प्रमुख कारण ठरली.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, आघाडी सरकारमध्ये समन्वय आणि विश्वास ही दोन अत्यंत महत्त्वाची सूत्रे असतात. यापैकी एक जरी दुबळे झाले तरी सरकार अस्थिर होते. शिवसेनेच्या आरोपानुसार, काँग्रेसच्या त्या निर्णयाने नेमके हेच घडले. यामुळे महाविकास आघाडीतील सर्वात मोठा पक्ष असलेल्या शिवसेनेला एकटे पाडल्याची भावना निर्माण झाली असावी. या घटनेने एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील बंडखोरांना अधिक बळ मिळाले, कारण ते आघाडीतील अंतर्गत संघर्षाला आपल्या बंडाचे एक कारण म्हणून दाखवू शकले.
जून २०२२ मध्ये महाराष्ट्राच्या राजकारणात मोठा भूकंप झाला. एकनाथ शिंदे आणि त्यांच्यासोबतच्या आमदारांनी बंडाचे निशाण फडकावले. सूरत, गुवाहाटी आणि गोवा असा प्रवास करत त्यांनी ठाकरे सरकारला आव्हान दिले. अखेरीस, उद्धव ठाकरे यांना मुख्यमंत्रीपदाचा राजीनामा द्यावा लागला आणि महाविकास आघाडी सरकार कोसळले. त्यानंतर एकनाथ शिंदे यांनी भाजपसोबत नवे सरकार स्थापन केले.
आजही महाराष्ट्राच्या राजकारणात महाविकास आघाडीच्या पतनावर चर्चा होते. शिवसेनेने काँग्रेसवर केलेल्या या थेट आरोपामुळे पुन्हा एकदा राजकीय वर्तुळात खळबळ उडाली आहे. हा आरोप काँग्रेसने फेटाळला असला तरी, यामुळे भविष्यातील आघाडीच्या राजकारणावर आणि पक्षांमधील संबंधांवर निश्चितच परिणाम होणार आहे. महाराष्ट्राचे राजकारण नेहमीच अनपेक्षित वळणांसाठी ओळखले जाते आणि हा आरोप त्या मालिकेतील एक महत्त्वाचा दुवा ठरला आहे.
Read More : बारामती पोटनिवडणूक: काँग्रेसच्या अशोक मोरे यांच्या उमेदवारीने राजकीय रणधुमाळी शिगेला!






