महाराष्ट्र विधानपरिषदेच्या राजकारणात पुन्हा एकदा उत्कंठा वाढवणारी घोषणा झाली आहे. राज्यातील ३ पदवीधर आणि २ शिक्षक मतदारसंघांसाठी निवडणूक आयोगाने अधिकृत वेळापत्रक जाहीर केले आहे. येत्या २३ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मतदान होणार असून, २७ ऑक्टोबर रोजी मतमोजणीनंतर निकाल जाहीर केला जाईल. या निवडणुकीमुळे राज्यातील राजकीय वर्तुळात चांगलीच चर्चा रंगणार आहे.
### निवडणुकीचे संपूर्ण वेळापत्रक:
निवडणूक आयोगाने जाहीर केलेले वेळापत्रक खालीलप्रमाणे:
* **अधिसूचना जारी (Notification Date):** २९ सप्टेंबर २०२६
* **उमेदवारी अर्ज भरण्याची अंतिम तारीख (Nomination Last Date):** ६ ऑक्टोबर २०२६
* **अर्जांची छाननी (Scrutiny):** ७ ऑक्टोबर २०२६
* **अर्ज मागे घेण्याची अंतिम तारीख (Withdrawal Last Date):** ९ ऑक्टोबर २०२६
* **मतदानाची तारीख व वेळ (Poll Date & Time):** २३ ऑक्टोबर २०२६ (सकाळी ८ ते दुपारी ४)
* **मतमोजणी व निकाल (Counting Date):** २७ ऑक्टोबर २०२६
### रिक्त झालेल्या जागा आणि त्यांचे विद्यमान प्रतिनिधी:
या ५ जागांवर सध्या खालील सदस्य कार्यरत आहेत, ज्यांच्या जागा रिक्त झाल्या आहेत:
* **औरंगाबाद पदवीधर:** सतीश भानुदास चव्हाण (राष्ट्रवादी काँग्रेस – शरद पवारांची राष्ट्रवादी / मविआ)
* **पुणे पदवीधर:** अरुण गणपती लाड (राष्ट्रवादी काँग्रेस – शरद पवारांची राष्ट्रवादी / मविआ)
* **नागपूर पदवीधर:** अभिजीत गोविंदराव वंजारी (काँग्रेस)
* **अमरावती शिक्षक:** किरण रामराव सरनाईक (शिवसेना – शिंदे गट)
* **पुणे शिक्षक:** जयंत दिनकर आसगावकर (काँग्रेस)
### प्रमुख मतदारसंघांतील राजकीय समीकरणे आणि चुरस:
**१. औरंगाबाद (मराठवाडा) पदवीधर मतदारसंघ:**
हा मतदारसंघ कायमच चर्चेत राहिला आहे. २०२० च्या निवडणुकीत राष्ट्रवादी काँग्रेसचे सतीश चव्हाण यांनी भाजपच्या शिरीष बोराळकर यांचा तब्बल ५७,८९५ मतांनी पराभव करत सलग तिसऱ्यांदा विजय मिळवला होता. मात्र, यंदाची राजकीय परिस्थिती पूर्णपणे बदलली आहे. जवळपास २ लाख ९२ हजार मतदारांची नोंदणी असलेल्या या मतदारसंघात भाजपने आतापासूनच जोरदार तयारी सुरू केली आहे. एम. के. देशमुख आणि किरण पाटील यांची नावे भाजपच्या संभाव्य उमेदवारांच्या यादीत आहेत. तर महाविकास आघाडीकडून अद्याप उमेदवाराची अधिकृत घोषणा झालेली नाही, त्यामुळे येथे कोण बाजी मारणार हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.
**२. नागपूर पदवीधर मतदारसंघ:**
नागपूरचा पदवीधर मतदारसंघ हा जनसंघ आणि भाजपचा तब्बल ५८ वर्षांचा बालेकिल्ला होता. गंगाधरराव फडणवीस आणि केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांसारख्या दिग्गज नेत्यांनी या मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व केले आहे. मात्र, २०२० मध्ये काँग्रेसच्या अभिजीत वंजारी यांनी भाजपच्या संदीप जोशी यांचा १८,९१० मतांनी पराभव करून हा गड सर केला आणि इतिहास घडवला. आता आपला गमावलेला बालेकिल्ला परत मिळवण्यासाठी भाजपने कंबर कसली असून, मतदार नोंदणी मोहीम तीव्र केली आहे. माजी आमदार सुधाकर कोहळे आणि अनिल सोले यांची नावे भाजपमधून प्रबळ दावेदार म्हणून समोर येत आहेत. दुसरीकडे, काँग्रेसकडून विद्यमान आमदार अभिजीत वंजारी पुन्हा एकदा रिंगणात उतरण्याच्या तयारीत आहेत. विशेष म्हणजे, ‘शिक्षक भारती’ने इंजिनिअर अतुल देशमुख यांची उमेदवारी महिनाभरापूर्वीच जाहीर करून या लढतीला आतापासूनच त्रिकोणी बनवले आहे.
**निष्कर्ष:**
एकंदरीत, महाराष्ट्र विधानपरिषदेच्या या ५ मतदारसंघांच्या निवडणुका आगामी काळात राज्याच्या राजकारणात नवी समीकरणे घेऊन येण्याची शक्यता आहे. पदवीधर आणि शिक्षक मतदारांची भूमिका नेहमीच महत्त्वाची राहिली आहे. सत्ताधारी आणि विरोधक या दोन्ही बाजूंनी जोरदार तयारी सुरू असून, २७ ऑक्टोबर रोजी कोणता पक्ष बाजी मारतो, हे पाहणे औत्सुक्याचे ठरेल. ही निवडणूक २०२६ मधील मोठ्या राजकीय घडामोडींची नांदी ठरू शकते.





