महाराष्ट्रातील राजकीय वर्तुळात सध्या वंचित बहुजन आघाडीचे प्रमुख प्रकाश आंबेडकर यांच्या एका वक्तव्याने मोठी खळबळ उडाली आहे. बुलढाण्यामध्ये माध्यमांशी संवाद साधताना त्यांनी शेतकऱ्यांच्या आत्महत्येपासून ते राज्यातील दुष्काळ व्यवस्थापन आणि शिक्षक मतदारसंघातील भ्रष्टाचारापर्यंत अनेक विषयांवर अत्यंत थेट आणि काहीशी वादग्रस्त मते मांडली आहेत. त्यांच्या या विधानांनी केवळ राजकीय नेत्यांमध्येच नव्हे, तर सर्वसामान्यांमध्येही चर्चेला तोंड फोडले आहे.
### शेतकऱ्यांवर कठोर टीका आणि ‘पुढाऱ्यांना मारा’ हा धक्कादायक सल्ला
राज्यातील दुष्काळाची भीषण परिस्थिती आणि शेतकऱ्यांच्या जीवनमरणाच्या प्रश्नावर बोलताना प्रकाश आंबेडकरांनी शेतकऱ्यांनाच ‘नालायक’ संबोधले. “शेतकरीच नालायक आहेत, त्याला काय करणार?” असा सवाल करत ते पुढे म्हणाले की, “शेतकऱ्यांसाठी जो नेता प्रामाणिकपणे लढतो त्याला ते मतं देत नाहीत.” या संदर्भात त्यांनी बुलढाण्यातील रविकांत तुपकर यांच्यासारख्या नेत्यांचे उदाहरण दिले. इतकेच नाही, तर आत्महत्या करणाऱ्या शेतकऱ्यांच्या कुटुंबीयांना भेटायला कोणत्याही पुढाऱ्याने जाऊ नये, असे म्हणत, “मरायचंच असेल तर 10-12 पुढाऱ्यांना मारा आणि मग मरा,” असा अत्यंत खळबळजनक आणि धक्कादायक सल्ला त्यांनी दिला. त्यांच्या या वक्तव्यामुळे शेतकरी संघटना आणि राजकीय पक्षांमध्ये तीव्र प्रतिक्रिया उमटण्याची शक्यता आहे.
### दुष्काळ व्यवस्थापनातील अपयश आणि ‘कायदा हातात घ्या’ आवाहन
राज्यातील गंभीर दुष्काळी परिस्थितीवर बोलताना प्रकाश आंबेडकरांनी सरकारला धारेवर धरले. अल निनो येणार हे गेल्या वर्षीपासून माहिती असूनही शासनाने अन्नधान्य, पाणी आणि चाऱ्याचे कोणतेही नियोजन केले नाही, असा आरोप त्यांनी केला. अस्मानी संकटाला तोंड देण्यासाठी सरकारकडे कोणताही सक्षम आराखडा तयार नाही. जर सरकारने अन्नधान्य आणि चारा पुरवला नाही, तर नागरिकांनी मंत्री, आमदार, खासदार आणि पदाधिकाऱ्यांच्या घरासमोर लाईन लावून त्यांना जाब विचारला पाहिजे, असे त्यांनी सुचवले. या गंभीर स्थितीत, “लोकांनी आता कायदा हातात घ्यायला शिकलं पाहिजे,” असे आवाहन त्यांनी केले. त्यांच्या या विधानामुळे राज्यात कायदा आणि सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होऊ शकतो, अशी चिंता व्यक्त केली जात आहे.
### शिक्षक मतदारसंघातील भ्रष्टाचारावर सणसणीत टोला
अमरावती शिक्षक मतदारसंघाच्या निवडणुकीतील कथित भ्रष्टाचारावरही प्रकाश आंबेडकरांनी सडेतोड भाष्य केले. या निवडणुकीत पाचही उमेदवारांनी प्रत्येक मतासाठी 5-5 हजार रुपये खर्च केल्याचा गंभीर आरोप त्यांनी केला. 30 हजार मतांच्या हिशोबाने उमेदवारांनी तब्बल 15 कोटी रुपये खर्च केले असा दावा त्यांनी केला. हे 15 कोटी रुपये कुठून आले, याबाबत इन्कम टॅक्स किंवा ईडी चौकशी करणार आहे का, असा सवाल त्यांनी उपस्थित केला. या निवडणुकीनंतर शिक्षकाला ‘मास्तर’ म्हणण्याऐवजी ‘5000’ आणि शिक्षिकेला ‘पैठणी’ म्हटले पाहिजे, असा सणसणीत टोला त्यांनी लगावला. यातून त्यांनी शिक्षण क्षेत्रातील पवित्र व्यवसायातही शिरलेल्या भ्रष्टाचारावर तीव्र नाराजी व्यक्त केली.
प्रकाश आंबेडकरांनी बुलढाण्यामध्ये केलेली ही विधाने एकाच वेळी अनेक गंभीर सामाजिक आणि राजकीय मुद्द्यांवर प्रकाश टाकणारी आहेत. शेतकऱ्यांच्या आत्महत्येचे दुखणे, सरकारची दुष्काळ व्यवस्थापनातील उदासीनता, निवडणुकीतील वाढता भ्रष्टाचार आणि नागरिकांनी परिस्थितीचा सामना करण्यासाठी कायदा हातात घेण्यापर्यंतची टोकाची भूमिका अशा अनेक विषयांवर त्यांनी थेट भाष्य केले आहे. त्यांच्या या वक्तव्यांमुळे महाराष्ट्राच्या राजकारणात आणि समाजकारणात आगामी काळात कोणत्या नव्या चर्चांना आणि वादविवादांना तोंड फुटते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.





