महाराष्ट्र विधानसभेच्या रणधुमाळीनंतर आता राजकीय वर्तुळात अनेक तर्कवितर्क सुरू आहेत. निवडणुकीपूर्वी भाजप आणि शिवसेनेने युती केली असली तरी, मतदानाच्या आकडेवारीनंतर दोन्ही पक्षांमध्ये ‘अतिरिक्त मतां’वरून एक सूक्ष्म रणनीतिक रस्सीखेच सुरू झाल्याचे स्पष्ट दिसत आहे. या रस्सीखेचीने महाराष्ट्रातील राजकीय तापमान वाढवले असून, आता सर्वांचे लक्ष केवळ निवडणूक निकालाकडे लागले आहे. ही अतिरिक्त मते नेमकी कुणाला फायदा पोहोचवणार आणि सत्तेचे नवे समीकरण कसे असेल, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
विधानसभा निवडणुकीत युतीने एकत्रितपणे लढत दिली असली तरी, प्रत्येक पक्षाने आपापल्या उमेदवारांना निवडून आणण्यासाठी पुरेपूर प्रयत्न केले. काही ठिकाणी, युतीमध्ये असतानाही मित्रपक्षाच्या उमेदवारापेक्षा स्वतःच्या पक्षाच्या उमेदवाराला अधिक पसंती मिळाली किंवा काही मतदारसंघात ‘नोटा’ (NOTA) आणि इतर लहान पक्षांना मिळालेल्या मतांमुळे मोठ्या पक्षांच्या गणितांमध्ये फरक पडला. या ‘अतिरिक्त’ किंवा अनपेक्षित मतांमुळे दोन्ही प्रमुख पक्षांमध्ये विजयाच्या दाव्यांची नवी स्पर्धा सुरू झाली आहे. शिवसेना आपल्या पारंपरिक मराठी मतांच्या जोरावर अधिक जागांवर दावा करत आहे, तर भाजप मोदी लाटेचा आणि विकासाच्या मुद्द्यांचा हवाला देत आपले वर्चस्व सिद्ध करण्याच्या तयारीत आहे. कोणत्या मतदारसंघात कुणाला किती ‘अतिरिक्त’ मते मिळाली, याचे विश्लेषण आता निकालापूर्वीच सुरू झाले आहे.
या अतिरिक्त मतांच्या आकडेवारीमुळे भाजप आणि शिवसेनेत एक अंतर्गत रणनीतीची रस्सीखेच सुरू झाली आहे. निवडणुकीच्या निकालानंतर सत्ता स्थापनेच्या वेळी आपले महत्त्व वाढवण्यासाठी दोन्ही पक्ष आत्तापासूनच वेगवेगळ्या प्रकारची वक्तव्ये आणि भूमिका घेत आहेत. शिवसेनेने मुख्यमंत्रिपदासाठी पुन्हा एकदा आपला दावा मजबूत करण्यास सुरुवात केली आहे, तर भाजपने ‘महाजनादेश’ हा मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या नेतृत्वाखाली मिळाला असल्याचा युक्तिवाद करत आहे. दोन्ही पक्षांच्या नेत्यांची वक्तव्ये आणि त्यांच्या देहबोलीतून ही रणनीतिक चाल स्पष्ट दिसून येत आहे. विजयाच्या निश्चित आकड्यांपर्यंत पोहोचण्यासाठी दोन्ही पक्ष लहान पक्ष आणि अपक्ष उमेदवारांशी संपर्क साधण्याची शक्यताही नाकारता येत नाही. राज्याच्या राजकारणात ही रस्सीखेच आता शिगेला पोहोचली आहे.
या राजकीय खेळीचा सामान्य जनतेवर आणि महाराष्ट्राच्या राजकारणावर मोठा परिणाम होताना दिसत आहे. जनतेमध्ये उत्सुकता वाढली आहे की युती पुन्हा सत्तेत येईल की काही नवीन समीकरण तयार होईल. दोन्ही पक्षांच्या कार्यकर्त्यांमध्येही निकालापूर्वीच एक प्रकारचा ताण आणि उत्सुकता आहे. कोण बाजी मारेल आणि कोण सत्तेच्या चाव्या हातात घेईल, याचा अंदाज लावणे सध्या कठीण झाले आहे. महाराष्ट्र राजकारण नेहमीच अनपेक्षित घटनांसाठी प्रसिद्ध आहे आणि यावेळीही ते काहीतरी नवीन घडवणार का, हे पाहणे औत्सुक्याचे ठरणार आहे.
एकंदरीत पाहता, महाराष्ट्र विधानसभेचा निवडणूक निकाल केवळ उमेदवारांचे भविष्य ठरवणार नाही, तर भाजप आणि शिवसेनेच्या पुढील राजकीय वाटचालीची दिशाही निश्चित करेल. अतिरिक्त मतांमुळे निर्माण झालेली रणनीतीची ही रस्सीखेच निकालाच्या दिवशीच संपणार आहे. आता महाराष्ट्रातील प्रत्येक नागरिकाचे लक्ष २३ ऑक्टोबर रोजी जाहीर होणाऱ्या निवडणूक निकालाकडे लागले आहे. येणारे दिवस महाराष्ट्राच्या राजकारणासाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहेत, कारण हे निकालच पुढील पाच वर्षांसाठी राज्याची सत्ता कुणाच्या हाती असेल हे ठरवतील. महाराष्ट्राच्या जनतेला सत्तेच्या या खेळाचा आणि भविष्याचा वेध घेण्याची उत्सुकता आहे।






