नागपूर काँग्रेसचा ‘क्राउड फंडिंग’ फंडा: QR कोडद्वारे निधी संकलन, महात्मा गांधींच्या वारशाची आठवण!

राजकारणात पक्षांची आर्थिक स्थिती नेहमीच चर्चेचा विषय असते. आता नागपूर शहर काँग्रेस कमिटीने पक्ष संघटना आणि दैनंदिन कामकाजासाठी एक अनोखा आणि ऐतिहासिक वारसा असलेला मार्ग निवडला आहे. ‘क्राउड फंडिंग’च्या माध्यमातून सामान्य नागरिक आणि कार्यकर्त्यांकडून निधी गोळा करण्याचा हा उपक्रम सध्या चर्चेत आहे. पक्षाला अधिक लोकाभिमुख आणि स्वावलंबी बनवण्याच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.

**काँग्रेसचा ‘नवा’ प्रयोग: QR कोडद्वारे निधी संकलन**
नागपूर शहर काँग्रेसने पक्षाचा मासिक खर्च भागवण्यासाठी आणि मोठ्या नेत्यांवरील आर्थिक अवलंबित्व कमी करण्यासाठी ‘क्राउड फंडिंग’चा निर्णय घेतला आहे. या अंतर्गत, शहरातील काँग्रेस पदाधिकाऱ्यांना दर महिन्याला ठराविक रक्कम देणगी म्हणून द्यावी लागेल, तर कार्यकर्ते आणि काँग्रेस विचारांवर विश्वास ठेवणाऱ्या नागरिकांनाही ऐच्छिक निधी देण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. या निधी संकलनासाठी ‘देवडिया काँग्रेस भवन’सह अनेक ठिकाणी विशेष ‘QR कोड’ लावण्यात आले आहेत. विशेष म्हणजे, नागपूर शहर अध्यक्ष प्रफुल्ल गुडधे पाटील यांना भेटायला येणारे नागरिकही आता याच QR कोडच्या माध्यमातून पक्षाला निधी दान करू शकतात.

**नाशिक प्रशिक्षण शिबिरातून स्फुर्ती**
काँग्रेसच्या ‘संघटन सृजन’ अभियानांतर्गत नाशिकमध्ये झालेल्या पक्ष शहर अध्यक्ष आणि जिल्हाध्यक्षांच्या प्रशिक्षण कार्यक्रमात, पक्ष नेतृत्वाने क्राउड फंडिंगच्या संकल्पनेवर भर दिला होता. पक्षाचे पदाधिकारी, कार्यकर्ते आणि सामान्य नागरिकांच्या मदतीने पक्षीय खर्च भागवण्याचा सल्ला तेथे देण्यात आला होता. याच सल्ल्यानुसार, नागपूरमध्ये हा क्राउड फंडिंगचा पहिला प्रयोग सुरू करण्यात आला आहे.

**महात्मा गांधींचा वारसा आणि ‘टिळक स्वराज्य फंड’**
शहर काँग्रेस अध्यक्ष प्रफुल्ल गुडधे पाटील यांनी एबीपी माझाशी बोलताना सांगितले की, काँग्रेसमध्ये क्राउड फंडिंगची संकल्पना नवीन नाही. 1920 मध्ये नागपुरात झालेल्या काँग्रेसच्या अधिवेशनात महात्मा गांधींनी स्वतः ‘टिळक स्वराज्य फंड’ उभारला होता. लोकमान्य टिळकांच्या 1 ऑगस्ट 1920 रोजी झालेल्या निधनानंतर, नागपूर अधिवेशनात क्राउड फंडिंगद्वारे स्वातंत्र्य लढ्यासाठी लाखो रुपयांचा निधी गोळा करण्यात आला होता. “मधल्या काळात काँग्रेस महात्मा गांधींची जन सहभागाची ही संकल्पना विसरली होती,” असे पाटील म्हणाले. “आम्ही याच जुन्या संकल्पनेच्या अनुषंगाने पक्षाची वाटचाल करत आहोत.”

**पारदर्शकता आणि भविष्याची दिशा**
या उपक्रमातील निधीचा हिशोब दर महिन्याला कार्यकर्त्यांसमोर मांडला जाईल, असेही पक्षाकडून स्पष्ट करण्यात आले आहे. यामुळे निधी संकलनात पारदर्शकता राखण्यास मदत होईल आणि कार्यकर्त्यांचा विश्वास वाढेल अशी अपेक्षा आहे. काँग्रेसची ही मोहीम पक्षाला सामान्य जनतेशी अधिक जोडण्यासाठी आणि आत्मनिर्भर बनवण्यासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल ठरू शकते.

**निष्कर्ष:**
नागपूर काँग्रेसने सुरू केलेला हा क्राउड फंडिंग उपक्रम केवळ पक्षासाठी आर्थिक आधारच नाही, तर तो महात्मा गांधींच्या जन-सहभागाच्या विचारसरणीचे पुनरुज्जीवन करण्याचा एक प्रयत्न आहे. QR कोडसारख्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून इतिहासातील यशस्वी मॉडेल पुन्हा लागू करणे, हे काँग्रेसच्या वाटचालीतील एक महत्त्वाचे वळण ठरू शकते. यामुळे पक्ष संघटना मजबूत होऊन सामान्य लोकांचा पक्षावरील विश्वास वाढण्यास मदत होईल अशी आशा आहे.