मराठा आरक्षणाचा प्रश्न सध्या निर्णायक टप्प्यावर पोहोचला असताना, कुणबी नोंदी शोधण्याच्या कार्याला गती देण्यासाठी मनोज जरांगे पाटील यांनी पुन्हा एकदा एक महत्त्वपूर्ण आवाहन केले आहे. मोडी लिपी आणि फारसी भाषेच्या जाणकारांनी तातडीने छत्रपती संभाजीनगर येथील गॅलेक्सी हॉस्पिटलमध्ये येऊन भेटावे, असे आवाहन जरांगे पाटील यांनी केले आहे. हे आवाहन मराठा समाजाच्या आरक्षणाच्या दृष्टीने एक ऐतिहासिक आणि कळीचे पाऊल ठरू शकते.
### ‘फोनची वाट पाहू नका, थेट रुग्णालयात या!’ – जरांगे पाटलांचे कळकळीचे आवाहन
पत्रकार परिषदेत बोलताना मनोज जरांगे पाटील यांनी मोडी लिपी आणि फारसी भाषेच्या अभ्यासकांना येत्या काही दिवसांत थेट रुग्णालयात येण्याचे आवाहन केले आहे. ते म्हणाले, “मोडी लिपी अभ्यासकांनी गॅलेक्सी हॉस्पिटलला यावे. उद्यापासून रविवारपर्यंत सर्वांनी रुग्णालयात यायचे आहे. फोनची वाट पाहू नका. आम्हाला मोडी लिपीचे अभ्यासक कोण आहेत हे माहीत नाही, त्यामुळे तुम्ही २७ सप्टेंबरच्या (संदर्भित तारीख) आत रुग्णालयात येऊन भेटा. मराठवाडा आणि पश्चिम महाराष्ट्रात जिथे जिथे मोडी लिपीचे अभ्यासक असतील त्यांनी या पाच-सहा दिवसांत येऊन मला भेटावे.” कुणबी नोंदी शोधण्यासाठी सरकारच्या समितीसोबत काम करण्यासाठी या अभ्यासकांची मदत घेतली जाणार असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. आपल्या ‘लेकरांसाठी’ योगदान देण्याची ही संधी असल्याचे जरांगे पाटील यांनी म्हटले आहे.
### मोडी आणि फारसी लिपी: आरक्षणाचा कळीचा दुवा
मनोज जरांगे पाटील यांनी स्पष्ट केले की, कुणबी नोंदी शोधण्यासाठी मोडी लिपी आणि फारसी भाषेचे ज्ञान असलेल्या व्यक्तींची नितांत आवश्यकता आहे. जुन्या कागदपत्रांमध्ये, विशेषतः हैदराबाद संस्थानातील बाडांमध्ये आणि ब्रिटिश व निजामकालीन दस्तावेजांमध्ये अनेक नोंदी या दोन्ही लिपींमध्ये आहेत. या नोंदी वाचणे, त्यांचा अभ्यास करणे, आणि उपलब्ध कागदपत्रांमधील नोंदी जुळवणे यासाठी अभ्यासकांनी पुढे यावे अशी त्यांची भूमिका आहे.
जरांगे पाटील म्हणाले, “मोडी लिपीच नव्हे, फारसीच्या अभ्यासकांनीही रुग्णालयात यायचे आहे. तुमच्या नशिबाने तुम्हाला सेवा करण्याची संधी आली आहे. तुम्हाला विशेष अधिकार दिला जाईल. आपल्याला जुना रेकॉर्ड शोधायचा आहे.” ज्यांना वंशावळ जुळवणे आणि या भाषांची माहिती आहे, त्यांनीच यावे, इतरांनी गर्दी करू नये असे आवाहनही त्यांनी केले. त्यांच्या नावांची यादी सरकारला सादर केली जाईल असेही जरांगे पाटील यांनी नमूद केले.
### ब्रिटिश आणि निजामकालीन पुरावे शोधण्याचे व्यापक आव्हान
जुन्या कागदपत्रांमध्ये आणि विविध ठिकाणी उपलब्ध असलेल्या नोंदींमधून पुरावे शोधण्याची गरज असल्याचे जरांगे पाटील यांनी सांगितले. त्यांनी हैद्राबादच्या गॅझेटपासून विविध जुन्या रेकॉर्डपर्यंत शोध घेण्याचे आवाहन केले.
यामध्ये खालील बाबींचा समावेश आहे:
* हैद्राबाद गॅझेट
* पूर्वीच्या काळातील व्यापार (उदा. जनावरांचे व्यापार) संबंधित नोंदी
* तुरुंग आणि रुग्णालयांमधील नोंदी
* संभाजीनगर येथील पुराभिलेख विभाग
* देवीची लस दिली जायची त्यासंबंधीचे जुने पुरावे
* ब्रिटिशकालीन आणि निजामकालीन ऐतिहासिक नोंदी
* ग्रंथालयांमधील जुनी पुस्तके व दस्तऐवज
या सर्व ठिकाणी जाऊन दिल्लीपर्यंत पुरावे शोधण्यासाठी जावे लागणार असल्याचे जरांगे पाटील यांनी सांगितले.
### ‘आरोपांची चौकशी होऊ द्या, आम्ही सामोरे जायला तयार’
मनोज जरांगे पाटील यांच्या सहकाऱ्यांच्या आर्थिक व्यवहारांची आयकर विभागाकडून चौकशी केली जाणार असल्याच्या प्रश्नावर त्यांनी आपली भूमिका स्पष्ट केली. ते म्हणाले की, आरोपांची चौकशी होऊ द्या, आम्ही सगळे सामोरे जायला तयार आहोत. राजकीय हेतूने ही चौकशी केली जात असल्याचा आरोप त्यांनी केला. “आम्ही तुमच्याशी मैत्री करून आरक्षण सोडायला दोन बापाची औलाद नाही,” असे म्हणत त्यांनी शिंदे गटावर टीका केली. शिंदे यांच्या आमदारांकडूनच मराठा आंदोलकांच्या चौकशा लावल्या जात असल्याचा दावा त्यांनी केला. “निवडून मराठ्यांकडून आले आणि त्यांचीच चौकशी करीत आहेत,” असे ते म्हणाले. “गरीब मराठ्यांनी एक गोष्ट लक्षात ठेवा, ज्या दिवशी पाडा म्हटलं त्या दिवशी तुटून पडा,” असा संदेशही त्यांनी दिला.
**निष्कर्ष:**
एकंदरीत, मराठा आरक्षणासाठी कुणबी नोंदी शोधण्याची प्रक्रिया अत्यंत महत्त्वाची असून, यासाठी मनोज जरांगे पाटील यांनी मोडी लिपी आणि फारसी भाषेच्या जाणकारांना केलेले हे आवाहन मराठा समाजाच्या आरक्षणाच्या लढ्यात एक निर्णायक पाऊल ठरू शकते. राजकीय आरोपांना सामोरे जात, जरांगे पाटील हे मराठा समाजाच्या हक्कांसाठी निर्धाराने उभे असल्याचे यातून दिसून येते, आणि या आवाहनाला अभ्यासकांकडून कसा प्रतिसाद मिळतो हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.





